İçeriğe geç
Ara
Etiket

Edebiyat

Bu etiketi taşıyan 214 yazı, yeniden eskiye.

Kitap değerlendirmesi

“Beyhude Ömrüm” Modernizm ve Gelenek Çatışmasında Sıkışan İnsan

Beyhude Ömrüm’de göç olgusu üzerinden, insanın kendine ve değerlerine uzaklaşıp parayı hayatın merkezine alışı sorgulanır. Bir tarafta doğduğu günden beri öğrenebildiği kadarıyla varoluşunu tamamlamak isteyen, kurduğu bahçeyle toprağına kök salmaya çalışan bir baba vardır. Öte tarafta ise göç rüzgârına kapılıp büyük şehrin parasına, sözde şaşaalı ve parıltılı dünyasına bir an önce kavuşmak isteyen çocuklar... Bu iki dünya elbette karşı karşıya gelecek; geleneksel ile modernin amansız çatışması kaçınılmaz olacaktır.

Oğuzhan Türk · Sayı 69
Deneme

Ali Haydar Haksal için 11 Basamak

Seyfettin Ünlü · Sayı 69
Deneme

Düşünce ile Duyarlığı Mezceden Yazar

Caiz olan bir tabirle söyleyecek olursak o kelimenin tam anlamıyla bir okur-yazardır. İstinat ettiği en önemli referans İslami kaynaklardır. Doğu ve Batı medeniyeti arasındaki ışık farkına kafa yoran bir düşünce adamı, daha da ötesi bir eylem insanıdır. Cemal Süreya’nın ifadesiyle, kahramanları cami ve şadırvan önünden geçen bir Kafkaest öyküyü çağrıştırsa da modern hayata, şehirleşme ve sanayi uygarlığına karşı geliştirdiği savunmayla Rasim Özdenören hikâyelerini daha çok çağrıştırmaktadır. İçe dönük ve yer yer dışarıya sızan anlatılarla o öyküde özgün bir yere sahiptir.

Hüseyin Akın · Sayı 69
Deneme

Türküleşen Türk Şairi: Abdurrahim Karakoç

Abdurrahim Karakoç, Türk halk şiirinin kendinden önceki ustalarının çoğundan daha usta bir şairdir aslında. Sadece Türkçeye hâkimiyeti, dili tasarrufu ve işlediği konular yönünden değil, bulduğu imajlar ve mazmunlar, kelime dünyası, üslup ve edâ yönünden de güçlü ve oldukça farklı yeni bir sestir.

Bayram Bilge Tokel · Sayı 64
Deneme

Kim Bu Elmalı Adam?

Hakkında yazılanları okumaya başlayınca ilginç bir durumla karşılaştım. Kimi onu şair diye anlatıyordu, kimi çocukların dostu diye. Kimine göre o bir masal anlatıcısıydı, kimine göre zarif bir derviş. Bazıları ise eserlerinden çok insanlığından söz ediyordu. Herkesin mutlaka değindiği özellikleri ise nezaketi, inancı ve sessizliğiydi. Fakat yazılar çoğaldıkça bu farklı yüzlerin aynı şahsiyette birleştiği görebiliyordunuz.

Elif Çevik · Sayı 64
Deneme

İnsanın İç Nizamnamesi: Mevlâna İdris’in Anayasası

Kitapta hissedilen asıl şey çocukluk damarıdır. Mevlâna İdris’in edebî dünyasını bilenler, onun çocukluğu basit bir yaş dönemi olarak görmediğini bilir. Çocukluk onda bir idrak biçimidir. Dünyaya şaşırabilme kabiliyeti, zulme alışmama hâli, büyüklerin normalleştirdiği kötülükleri hâlâ tuhaf bulabilme temizliği…

Abdullah Koç · Sayı 64
Deneme

Çocuklara Yakalanan Adam: Mevlana İdris’in Dünyasında Çocuk

Onun metinlerinde çocukluk, insanın kaybetmemesi gereken bir bakış biçimidir. Merak etmek, hayret etmek, soru sormak ve dünyaya ilk kez görüyormuş gibi bakabilmek… Bu sebeple eserlerinde sık sık çocukların sahip olduğu saf ve sahici algının yetişkinler için de bir imkân olduğuna işaret eder. Çocuklaşmak değil, çocuk kalabilmek onun dünyasında kıymetli bir hâle dönüşür.

Gözde Çimen · Sayı 64
Deneme

Dünyayı Delen Köstebek ve Metaforları Üzerine

Çocuğun “taze insan” olduğunu bilmek, onu nesne konumundan özne konumuna koymak Mevlana İdris için çok kıymetlidir. O çocuklar için yazar ama çocukça yazmadı. Çok önemli ve ciddi meseleleri hayvanların dilinden anlatırdı. Onlara korunaklı bir bahçe inşa etmeye çalışırdı. Özne çocuk, patron çocukla karıştırılmamalıdır. Çocukların korunmaya, sevilmeye, anlaşılmaya her zaman ihtiyacı vardır.

Emine Yakar · Sayı 64
Deneme

Mevlâna İdris Şiiri Ne Söyler?

Mevlâna İdris’in şiiri oyun oynamaz, söyler. Okuru zekâ gösterileriyle etkilemeye çalışmaz. Şaşırtmak yerine yakınlaşmayı önemser. Samimiyet, onun şiirinde bir teknik değil bir varoluş biçimidir. Çocukluk burada biyolojik bir yaş değil; hakikate en yakın ruh hâlidir. Çocuk; inceliğin, korunmasızlığın, imani saflığın ve henüz kirlenmemişliğin sembolüdür.

Suavi Kemal Yazgıç · Sayı 64
Deneme

Hâmûş Bir Derviş ve Masal Ülkesinin Sultanı: Mevlâna İdris Zengin

Onu sadece “şair” diye anmak eksik kalır. “Çocuk edebiyatçısı” demek ise onu tarif etmeye yetmez. O, çocuk ruhunu büyütmeden koruyabilmiş adamların şairiydi. Çocukların dünyasında dolaşan bir derviş, masalların gölgesinde yaşayan bir bilgeydi. Ben onu çoğu zaman “Masal Ülkesinin Sultanı” yahut “Çocukluk Düşlerinin Mimarı” olarak düşünmüşümdür.

Turan Kışlakçı · Sayı 64
Deneme

“Ben Ölünceye kadar Değil; Siz Ölünceye kadar…”

Yanında bulunan son sayıyı açtı ve kimlerin yazdığını, kimlerin çizdiğini, hatta ÇETO isminin ne anlama geldiğinden bahsetti. Sonra bana dönerek “Siz de çizer misiniz?” diye sordu. Ben de iyi bir çizer olmadığımı ifade ettim fakat o sanki sözlerime pek aldırış etmiyordu.

Şifa Yaratılmış Küçüker · Sayı 64
Deneme

Mevlâna İdris Bize Ne Söyler?

Dostluğun da bir ahlâkı vardır onun dünyasında. Dostun yakasında “gül olmak” için insan özünü kulluğun toprağında yeşertmelidir. Zalime karşı dikenlerini sakınmadan; dostunun bahtına ise gül kokusu serperek yaşamalıdır. Çünkü hakikat, kaba bir sertlikte değil; vakar taşıyan bir merhamette gizlidir.

Nihal Pakırdaşı · Sayı 64
Deneme

Mezarlıkta Saklanbaç

Çocuklar için yazarken hiçbir zaman kendisi olmaktan çekinmez. Robert De Niro’nun oyunculuğunu andıran bir yazarlığı vardır. Neyi oynarsa oynasın daima kendisi olmayı başarmıştır. Ne yazarsa yazsın, Mevlâna, hep sırtını koltuğuna yaslamış, sessizce gülümseyen bir adamdır. Muzip. Asil. Derin. Düşünceli. Ağır.

Abdullah Harmancı · Sayı 64
Deneme

Mevlâna İdris’in Çeto’su ve Dergileri

O, dergicileri destekleyen bir dergiciydi. Pek çok dergici, onun verdiği destekten, yol göstericiliğinden ve teşvik edici yaklaşımından söz eder. 2009 yılında başlatılan Dergi Günleri’nin de daima destekçisi oldu. Bu etkinliklerde onun geleneklerinden biri, mendil kapmaca oyunundan esinlenerek kurguladığı dergi kapmaca oyunu idi. Ebe olur, dergiyi eliyle tutar; dergi meraklıları da onu kapmak için oyuna katılırdı.

Erol Erdoğan · Sayı 64
Deneme

Cemil Meriç Bu Ülkede

Osmanlı şairleri ile ilgili bu değersizleştirme ifadelerini, Cumhuriyetin ilk yıllarında Osmanlı’ya ait kişi ve kurumların karalanmasına yönelik çalışmaların baskın havasıyla yazılmış metinlere dayandığını düşünüyorum.

Mehmet Kahraman · Sayı 61
Deneme

Cemil Meriç’le Hâfız, Goethe ve Divanı Üzerine

“Divan’a dönelim..” diye devam ediyor Üstad o nefis Türkçesiyle: “Bir mektubunda şöyle der Goethe: “İslam dini, İslam mitolojisi, İslam gelenekleri yaşama uygun düşen bir şiir ilham ediyor bana: Allah’ın -sırrına varılmaz- iradesine teslimiyet, dünyanın bir karar üzre durmayan yaşayışı karşısında rindâne bir tavır, iki dünya arasında yalpa vuran sevgi, saflaşan ve bir mecazda ifadesini bulan…

Adem Turan · Sayı 61
Deneme

Cemil Meriç’in Roman Türü ve Bazı Romancılar Hakkındaki Görüşleri

Yine romanın içinde doğduğu toplumla ilgisinden söz ederken “Romanın burjuvazi ile doğduğunu söylerler. Şark’da burjuvazi yok. Roman da burjuvazimiz gibi temelsizdir önceleri. Başka bir târihin, başka bir coğrafyanın, başka bir toplumun eseri. Daha dişi, daha kaypak, daha geveze bir toplumun.” diyecektir. Bu nedenle bizde ortaya çıkmayışı normaldir. “Osmanlı kendini îmanda ve aksiyonda gerçekleştirir.

Mahmut Babacan · Sayı 61
Deneme

Ali Emre ile “Mağribli Güvercin Fâtıma Fihrî” Adlı Romanı Üzerine Bir Röportaj

“Faydalı olmayı ve takvayı somutlaştıran kurucu kadın gerçekliği şüphesiz. Onca dezavantaja rağmen bir kadının akıllara durgunluk veren çabası ve yükselişi. Batı’nın, kadının insan olup olmadığını tartıştığı, bazı Yunan filozoflarının dahi kadını insan ile hayvan arasında bir yere koyduğu dönemde, çok ileri ve ilham verici bir portre var karşımızda.

Ezgi Kızılkaya · Sayı 59
Deneme

Kıbrıs ve Anadolu İlahilerinin Sosyo-Kültürel Bağlamda Biçim ve İçerik Açısından Karşılaştırılması

Anadolu’da ilahi denince akla ilk gelen isim Yunus Emre’dir. Yunus Emre, duygu ve düşünce dünyasıyla biz Müslüman Türklere yüzyıllar öncesinden bir ses, bir nefes olmuştur. Mustafa Tatcı’nın ifadesiyle Yunus Emre, İslâm tasavvufundaki “varlığın birliği” ile ilgili düşünceyi derinden kavrayıp yaşamış olan büyük bir gönüldür.

Emine Öykün · Sayı 59
Deneme

Gazze Uğrunda Suskunluk

Aşağıdaki metin, Mahmud Derviş’in, ölümünden yedi yıl sonra yayımlanan Yevmiyyâtü’l-huzni’l-‘âdî (Sıradan Hüzün Günlükleri) adlı kitabının 126-129. sayfalarından çevrilmiştir (Mahmud Derviş Vakfı, Ramallah, 2015).

Mahmut Derviş · Sayı 56
Deneme

Şiir Gazze’den Sonra Değil, Gazze ile Birlikte Yazılır!

Gazze’den sonra hiçbir şey olmayacaktır. İnsanlığın vicdanı, öyle bir milada izin vermeyecektir. Gazze vardır; düşmanları sevindirecek bir sonrası yoktur. Gazze henüz bitmedi ve bitmeyecektir —henüz kâğıda geçmemiş, yüreğe oturan şiir gibi. Gazze’den sonra değil, Gazze ile birlikte destan yazmak, direnişin türküsünü söylemek, olup bitenin oldubittiye gelmesine izin vermeyen hülyaların filmini çekmek gerekiyor.

Hüseyin Akın · Sayı 56
Deneme

Batı Trakya Türk Edebiyatına Genel Bir Bakış

Batı Trakya Türkleri, Yunanistan’ın Türk azınlığa uyguladığı baskıcı tutumları karşısında bir var oluş mücadelesinin içine sürüklenir. Uygulanan baskılar karşısında Türkler, dinî değerleriyle millî benliğini koruyacak, millî kültürünü geliştirecek tedbirler almak zorunda kalır. Bu tedbirlerin başında dil gelir.

Müberra Karadayı · Sayı 54
Söyleşi

Prof. Dr. Bilal Kemikli’ye "Hacname: Huzurda Bir Kutlu Mevsim"i Sorduk

"Haccın insanın gönül dünyasına yansıyan tarafını ortaya koyan türe biz hacname diyoruz. Asıl yazılması gereken de budur: haccın metafiziği, haccın hikmeti, haccın tefekkürü... Hacname: Huzurda Bir Kutlu Mevsim isimli bu kitap, bu edebiyatı yeniden canlandırabilme çabasıyla alakalı bir kitaptır."

Bilal Kemikli · Sayı 52
Deneme

Zarifçe Ölüm

Ahmet Mercan · Sayı 49

Birlikte geçen etiketler

Tüm etiketler