Osmanlı
Bu etiketi taşıyan 23 yazı, yeniden eskiye.
Cümbez’in Altında Gölgelenmek
Namaz sonrası bir süre cami mimarisini inceledikten sonra caminin arka tarafında kalan 28 Mehmet Çelebi’nin kabrini ziyaret ettik. 18. yüzyılda Paris Sefirliği yapan 28 Mehmet Çelebi, Osmanlı’nın modernleşmesinde öncü rol oynamıştır. Lale Devri’ndeki Osmanlı’nın mimari çehresindeki değişimde kendisinin gözlemleri etkili olmuştur. İlk matbaa yine onun oğlu tarafından kurulmuştur. Patrona Halil İsyanı’na adı karıştığı için sürüldüğü Kıbrıs’ta 1732’de vefat etmiştir. Bugünden baktığımızda merhumun Osmanlı dönüşümündeki “katkı”sı nelere sebep oldu? Bu başka bir yazının konusu diyelim…
Zübeyir Şekerci · Sayı 69DenemeSâhibsiz Köpekler
Bunların fino ve tazı olması diğerinin sokak köpeği bulunması cinsiyetlerinin mugâyeretini îcâb etmez sanırım. Bunlar köpek oğlu köpek de o bî-çare çakal oğlu köpek değil â!
Tâhirü'l-Mevlevî · Sayı 65DenemeKaradağ’da Varlık Mücadelesi
Ülgün’ün Osmanlı ile ilk teması Fatih Sultan Mehmet döneminde olsa da tam hâkimiyet 1573’te Kaptan-ı Derya Müezzinzade Ali Paşa tarafından Venediklileri mağlup ederek sağlanmıştır.
Zübeyir Şekerci · Sayı 63DenemeOsmanlı’nın Parmağındaki İnci Yüzük: Kıbrıs
Nasıl ki Medine’ye hicretinde Hz. Peygamberi (s.a.v) evinde misafir eden Eyüp el-Ensârî Hazretleri İstanbul’un manevi önderi ise; yine Hz. Peygamber (s.a.v) süt teyzesi Ümmü Haram’ın evinde istirahatte iken gördüğü müjdeli bir rüya neticesinde Akdeniz’e yapılacak fethe katılması için dua etmiş; Ümmü Haram’da (r.a) Kıbrıs’ın manevi öncülerinden biri olmuştur.
Nihal Pakırdaşı · Sayı 59DenemeBatı Trakya’daki Tarihi ve Kültürel Miras Seni Bekliyor
Öte yandan, bu tür baskıcı ve yok edici tutumlara karşı direnen Batı Trakya, Balkanlar, Doğu Türkistan ve dünyanın farklı coğrafyalarında azınlık olarak yaşayan kardeşlerimize, romantik söylemlerden uzak, somut ve kararlı adımlarla; devlet ve millet olarak kimliğimizi ve varlığımızı korumaya yönelik tüm imkânlarımızı seferber ederek destek vermek öncelikli görevimiz olmalıdır.
Nihal Pakırdaşı · Sayı 54DenemeBelgelerle Osmanlı Döneminde Mekke ve Medine: Kabe Örtüsünün Yenilenmesi
Mekke’nin fethinden iki sene sonra Peygamber Efendimiz 632 yılında vefat etti. Mescide bitişik evinde defnedildi. Bugünkü yeşil kubbe altında bulunan kabr-i şerifi Ravza-i Mutahhara olarak isimlendirildi. Medine şehri bir peygamber şehri idi. Mekke nasıl harem ise Medine de harem idi. Bu iki mübarek şehir haremeyn-i şerifeyn olarak hep hürmete layık oldu.
Mustafa Özsaray · Sayı 52DenemeSon Asrın Ulu Çınarı: İbnülemin Mahmut Kemal İnal
Yaşamı boyunca klasik Osmanlı kültürüne bağlı kalan İbnülemin, ruh dünyasını şekillendiren doğup büyüdüğü evde, babası Mühürdar Emin Paşa’dan devraldığı meclis geleneğini Mercan’da bulunan “Dârülkemâl” adı verilen konağında devam ettirir.
Nihal Pakırdaşı · Sayı 47DenemeSahipsiz Köpekler*
Bunların ünsiyet neticesi olarak sahiplerinin elini ve burnunu yalamasına bir şey denemezse de temiz bir Müslüman için, şer'an murdar olan bir salya ile elinin kirletilmesine rıza gösteremez.
Ahmet Geçer · Sayı 42Deneme“Klasik” Osmanlı Mûsıkîsi ve Halk Mûsıkîsi
Osmanlı mûsıkîsini Türk mûsıkîsi’nden bağımsız ve sanki başka bir mûsıkî gibi görmenin yanlışlığı bir tarafa, aslında 17. yüzyıla gelinceye kadar kullandığı formlar, çalgı türleri, makam anlayışı, estetiği ve üslubu herkesçe bilinen, belirli bir nazari çerçeveye sahip bir Osmanlı Mûsıkîsinden söz etmek oldukça zordur.
Bayram Bilge Tokel · Sayı 39DenemeFilistin’e Yahudi Göçü Projesinin Arka Planı -II-
Aslında bu raporda da belirtildiği üzere mesele gayet açıktır. Yahudilerin Beni İsrail devleti kurma emellerine engel olma açısından Filistin arazisine sahip çıkılması birinci derecede önem arzetmektedir. Bu sebeple bir tedbir olarak aşiretler arasında ihtilaflı bulunan araziler daha önceden Hazine-i Hassa tasarrufuna alınmıştır.
Mustafa Özsaray · Sayı 38DenemeBir Ulu Hatıra: Medine Tren İstasyonu
Medîne’deki ecdâd yadigârı mekânları ziyaret… Bu mekânlardan geriye ne kaldı? Mescîd-i Nebevî’nin kuzeyinde bulunan İmâm Buhârî Mescid’i, Osmanlı mimarisini andırsa da çok sonra, 1957 yılında inşa edilmiştir. Muhtemeldir ki Medîne’de yerleşik olan Buharâlıların girişimiyle inşa edilmiştir.
Bilal Kemikli · Sayı 36DenemeFilistin’e Yahudi Göçü Projesinin Arka Planı - I
Filistin meselesine dair Osmanlı Arşivi’nde bulunan belgelerin 19. yüzyılın ortalarından itibaren yoğunlaştığı görülmektedir. 1851’de Filistin’de kutsal yerler meselesi gündeme gelmiştir.
Mustafa Özsaray · Sayı 36DenemeTürkiye’de Birlikte Yaşama Tecrübesi
Fatih Sultan Mehmet, İstanbul’a girdiğinde, şehri terk eden Rum nüfusu geri çağırdı. Rum Patrikhane kurumu o günden günümüze varlığını sürdürdü. Osmanlı’nın son zamanlarına kadar İstanbul’un yarıya yakını Hristiyan, Yahudi, Levanten ve diğer azınlıktan oluşuyordu. İstanbul merkezde yaklaşık 400.000 Müslüman, 152.000 Rum, 149.000 Ermeni, 44.000 Yahudi vardı.
Kemal Kahraman · Sayı 34DenemeAvrupa’da Müslümanların İzleri -II-
Avrupa’da Müslümanlar, radikal Hristiyan, aşırı sağcılar ve ırkçılarca istenmese de oradaki varlıkları ve eserleriyle Avrupa’nın bir parçası durumunda olmaya devam edeceklerdir. Artık, onlar orada misafir işçi falan değiller. Her Avrupalı gibi o ülkelerin vatandaşları, iş verenleri, işçileri ve politikacıları durumundadırlar. Bundan sonra Müslümanları hesaba katmayan bir Avrupa düşünülemez.
Arif Altunbaş · Sayı 30Denemeİlk Kıblegâhımız Olarak Kudüs ve Serencamı (2)
Osmanlı Hükümeti, 1892'de mahalli kadastroya emir vererek milliyet ayrımı yapılmadan hiçbir Yahudi'nin Filistin'de arazi satın alamayacağını ilan etti. Aynı gün Newlinsky, dostu Herzl'in projesini anlatmak üzere Padişah ile görüştü. Osmanlı borçlarına karşılık 20 milyon sterlin teklif ederek Filistin'e Yahudilerin yerleştirilmesi ve Osmanlı Devleti'ne bağlı yasal bir devlete müsaade edilmesi esasına dayanan bu proje Padişah tarafından reddedildi.
Hüseyin Yürük · Sayı 29DenemeMescid-i Aksa’nın Bugünkü Statüsünü Osmanlı Devleti Belirledi
Sadece Mescid-i Aksa’nın değil, Kudüs’teki Hristiyanlara ait kutsal mekânların statüsünün de büyük oranda Osmanlı Devleti tarafından belirlendiğini ve bugün hâlâ bunun korunduğunu hatırlatmakta fayda var.
Turgut Alp Boyraz · Sayı 28Denemeİlk Kıblegâhımız Olarak Kudüs ve Serencamı -I-
Osmanlı Devleti, Kudüs’ü yönetimi altına aldıktan kısa bir süre sonra ona atfettiği özel önemi gösterir icraatlara başladı. Özellikle Kanûnî Sultan Süleyman döneminde büyük imar faaliyetleri gerçekleştirildi. Kubbetü’s-Sahra’nın restorasyonuyla başlayan çalışmalar bugün hâlâ ayakta olan surların inşasıyla sürdü. Yapımı beş yılda tamamlanan, uzunluğu 3 kilometreyi, yüksekliği 12 metreyi aşan surların otuz dört kulesi ve yedi kapısı vardır.
Hüseyin Yürük · Sayı 28SöyleşiCelil Bozkurt ile "İmparatorluğu Yıkan Örgüt NİLİ" Üzerine
1915 yılında kurulan NİLİ’nin İngilizlere sızdırdığı istihbarat, diğeri de 1916’da Hicaz’da patlak veren Şerif Hüseyin isyanıdır. Özellikle NİLİ’nin Osmanlı ordusu hakkında İngilizlere sağladığı istihbarat, Filistin’deki dengeyi Türkler aleyhine bozmuştur.
İnsicam · Sayı 28DenemeDağı Delmeye Azmetmiş Bir Irmak: Kemal H. Karpat
Kendi yaşamının kendisine de zaman zaman ilginç geldiğini ifade eden Karpat, 85 yıllık ömründe neredeyse boş zamanı olmadan yaşamış ve dağı delmedeki ısrarını hiçbir vakit kaybetmemiştir.
Betül Zeyrek · Sayı 20DenemeOsmanlı Ormancılığında Orman Yangınlarıyla Mücadele Yöntemleri
Milli Mücadele Dönemi’nde Ankara Hükümeti, hazırladığı kanun tasarısında ömür boyu kürek cezasını yinelemiştir. Bu konuyu detaylıca anlatmamızın sebebi ormanlarımız hiçbir dönem başıboş bırakılmamıştır.
Erhan Kılıç · Sayı 7DenemeHac Yolunda Bir Karıncanın Vedâsı
Merhum Mehmet Hoca yaptığı ilmî çalışmaları, samimiyeti, Müslümanlığı, tebessümü ve zarafeti ile akıllara kazınan önemli bir şahsiyettir. Birçok gence yol göstermiş, yetiştirdiği talebelerle eserlerine daima yenilerini eklemiştir. Türkiye onu zekâsı, bilgisi ve vakarı ile olduğu kadar mütevazı ve nükteli hoş sohbetleri ile de hatırlayacaktır.
Şehnaz Fındık İnan · Sayı 2SöyleşiFehmi Yılmaz Hocası Mehmet Genç'i Anlattı
eçtiğimiz ay âlem-i bekâya irtihal eden Osmanlı Tarihçiliğin duayen ismi Mehmet Genç Hocamızı, has talebelerinden Marmara Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Fehmi Yılmaz’a sorduk. Bu kısa ama özlü konuşmanın Merhum Hocamızı tanımamıza katkı sağlayacağı umuyor, kendisini rahmetle anıyor, sorularımıza samimiyetle cevap veren Sayın Yılmaz’a da, hem dergimiz hem de okuyucularımız adına teşekkür ediyoruz.
İnsicam · Sayı 2DenemeBalkanlar Bizim Ne'mizdir?
alkanlar; “Dedeağaç’ta balık yiyip, Kavala’da kahve içeceğimiz” yer değildir ya da “Üsküp Türk Çarşısı’nda küfte”, “Başçarşı’da tulumba yiyip” “Ohri’de ‘bir akşam gezintisi’” yapacağımız yer değildir.
Mustafa Şentürk · Sayı 2